2013 Yılında Muhasebe Defterleri

24 Ekim 2011 by

2013 Yılında Muhasebe Defterleri

Ticari Defterler TMS’ye Uygun Tutulacak

Bu yazımda yeni Türk Ticaret Kanunu’nun ticari defterler konusundaki maddelerini yorumlamak istiyorum.

Bazı maddeleri hariç genel olarak 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe girecek olan 6102 sayılı yeni Türk Ticaret Kanunu?nda defter tutma yükümlülüğü 64.madde ile düzenlenmiş bulunmakta.

Bu maddeye göre her tacir, ticari defterleri tutmak ve tuttuğu bu defterlerde, ticari işlemleriyle mal varlığı durumunu Türkiye Muhasebe Standartları (TMS)’na  göre ortaya koymak zorunda.

Burada şunu unutmamak gerekiyor, 64.maddeye göre tutulacak defterler sadece (muhasebe defterleri )  yevmiye, defteri kebir ve envanter defteri değil.

Ticari defterlerin içinde pay defteri, yönetim kurulu karar defteri, genel kurul toplantı ve müzakere defteri gibi muhasebe dışındaki defterler de bulunmakta.

28.06.2012 tarihi itibariyle güncelleme ;

26.06.2012 tarih ve 6335 sayılı kanun ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununda önemli değişiklikler oldu .

Bu yazıyı okurken 26.06.2012 tarih ve 6335 sayılı kanun ile yapılan değişiklikleri dikkate almanızı öneririm.

Bu konuda 27.06.2012 tarihinde yayımladığım “Türk Ticaret Kanununda Önemli Değişiklikler Yapıldı” başlıklı yazımı okumanız faydalı olacaktır.

Ayrıca 64.maddenin 5.fıkrasında da belirtildiği üzere Türkiye Muhasebe Standartları Kurulu yevmiye, defteri kebir ve envanter defteri dışında tutulacak defterleri bir tebliğ ile belirleyebilir.

64.maddenin 2.fıkrasına baktığımızda, defter tutma yükümlülüğü sadece yukarıda bahsedilen defterlerle sınırlı olmadığı anlaşılıyor.

İşletmeyle ilgili gönderilmiş olan her türlü belgenin, fotokopi, karbonlu kopya, mikrofiş, bilgisayar kaydı veya benzer bir şekilde kopyası, yazılı, görsel veya elektronik ortamda saklanmak zorunda.

Burada bir şey dikkat çekiyor, 64.maddenin 2. fıkrasında her türlü belgenin aslının saklanması gerektiğine dair açık bir ifade yok.

Söz konusu fıkrada “her türlü belgenin, fotokopi, karbonlu kopya, mikrofiş, bilgisayar kaydı veya benzer şekildeki bir kopyasını” yazmakta.

Yani belgenin aslı yerine fotokopisini de yazılı, görsel veya elektronik ortamda saklamanın yeterli olacağı anlaşılıyor.

Defterlerin Açılış ve Kapanış Tasdikleri

Yeni TTK 64.maddesi 3.fıkrası defter tasdiklerini düzenliyor.

Yeni 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu 64.maddenin 3.fıkrasında defterlerin açılış ve kapanış tasdikleri düzenlenmekte.

3.fıkradan şunlar anlaşılıyor ;

a) Ticari defterlerin açılış ve kapanışı noterler tarafından onaylanır.

b) Kapanış onayları, izleyen dönemin altıncı ayı sonuna kadar yapılır.

c) Şirketlerin kuruluşunda defterlerin açılışı noter ya da ticaret sicili müdürlükleri tarafından da onaylanabilir.

d) Defterlerin açılış onayı noter tarafından yapılması halinde, noter ticaret sicili tasdiknamesini aramak zorunda.

e) Türkiye Muhasebe Standartları?na göre elektronik ortamda veya dosyalama suretiyle tutulan defterlerin açılış ve kapanış onaylarının şekli ve esasları ile bu defterlerin nasıl tutulacağı Sanayi ve Ticaret Bakanlığı?nca bir tebliğ ile belirlenir.

Mevcut duruma göre önemli farklılıklar ;

a)      Tüm ticari defterler açılış ve kapanış onayına tabi olacak.

b)      Kapanış onayları noterler tarafından izleyen faaliyet döneminin altıncı ayı sonuna kadar yapılabilecek.

Eski 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu?na göre yevmiye (Ocak ayı sonuna kadar) ve envanter defteri (yeni yılın Mart ayı sonuna kadar) kapanış tasdikleri yapılması gerekiyor.

Yeni TTK 64.madde 4.fıkrada, pay defteri, yönetim kurulu karar defteri ve genel kurul toplantı müzakere defterini de ticari defter olarak gösterilmekte. Dolayısıyla bu defterlerde açılış ve kapanış tasdikine tabi olacaklar.

Vergi mevzuatı yönünden ise, Vergi Usul Kanunu (VUK)?na göre onaylanacak defterler ve tasdik zamanları farklılık göstermekte.

VUK 220.maddesine göre tasdik ettirilecek defterler şunlar ;

  1. Yevmiye ve envanter defterleri,
  2. İşletme defteri,
  3. Çiftçi işletme defteri,
  4. İmalat ve istihsal vergisi defterleri,
  5. Nakliyat vergisi defteri,
  6. Yabancı nakliyat kurumlarının hasılat defteri,
  7. Serbest meslek kazanç defteri.

VUK 220.maddesinde dikkat edileceği gibi birinci sınıf tacirlerin tuttuğu defteri kebir bulunmamaktadır.

Yine VUK’na göre defterlerin tasdik zamanları, öteden beri işe devam edenler, özel hesap dönemine tabi olanlar, yeni işe başlayanlar, sınıf değiştirenler veya yeni bir mükellefiyete girenler, vergi muafiyeti kalkanlar, mevcut defterlerini gelecek yıl da kullanacaklar açısından farklılık göstermekte.

Vergi Usul Kanunu 221 ve 222.maddelerinde defterlerin tasdik zamanları verilmektedir.

Yeni TTK’nda Defterlerin Tutulma Kuralları

Ticari defterlerin tutulmasında uyulacak şekle ilişkin kurallar 65.maddede verilmekte.

Bu kuralları şöyle sıralamak istiyorum ;

1)      Ticari defterler ve gerekli diğer kayıtlar Türkçe tutulmak zorunda. Defter ve kayıtlarda kısaltmaların, rakamların, harflerin ve sembollerin kullanılması halinde anlamları açıkça belirtilmek zorunda.

2)      Defterlere yapılan yazımların ve diğer gerekli kayıtların zamanında, eksiksiz, doğru, zamanında ve düzenli yapılması gerekmekte.

3)      Bir yazımın ve kaydın önceki içeriği belirlenemeyecek şekilde çizilemez ve değiştirilemez. Kayıt sırasında mı yoksa daha sonra mı yapıldığı anlaşılmayan değiştirmeler yasaktır.

Şunu anlamak mümkün herhalde,  bir eski kayıt karalanmamalı, kapatılmamalı, herhangi bir şekilde silinmemeli, görülecek ve okunacak şekilde olmalı. Eski kayıt ne yazılmış olduğu görülecek şekilde temiz bir şekilde çizilmelidir.

Burada Vergi Usul Kanunu 217.maddesinden bahsetmek istiyorum.

VUK 217.maddeye göre yevmiye defteri haricindeki defter ve kayıtların yanlış yazılması halinde yanlış rakam ve yazı okunacak şekilde çizilerek, üst veya yan tarafına veyahut ilgili bulunduğu hesaba doğrusu yazılarak düzeltilebilir.

Yevmiye defterinde yapılacak hatalar ise ancak muhasebe kaidelerine göre düzeltilebilir.

4)      Ticari defterler ve gerekli diğer kayıtlar, olgu ve işlemleri saptayan belgelerin dosyalanması şeklinde ya da veri taşıyıcıları aracılığıyla tutulabilir.

Ancak muhasebenin bu tutuluş biçimi ile uygulanan yöntemlerin Türkiye Muhasebe Standartları?na uygun olması gerekmekte.

Ayrıca, defter ve kayıtların elektronik ortamda tutulması halinde, bilgilerin saklanma süresi boyunca ulaşılması ve kolaylıkla okunmasının temin edilmesi şarttır.

Evet, muhasebeci olarak yeni Türk Ticaret Kanunu?nu çok iyi okumamız, şimdiki duruma göre farklılıkları ve yenilikleri iyice hazmetmemiz gerekiyor.

Türkiye Muhasebe Standartları uygulamasına ve diğer yeniliklere hazırlanmak açısından önümüzdeki aylar ve 2012 yılı, muhasebe yönetim ve çalışanları için kaybedilmemesi gereken zaman dilimi olacak.

Zaman çabuk geçiyor, yazının başında da bahsettiğim gibi bazı maddeleri hariç kanun 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe girecek.

Kanun sadece muhasebecileri değil, şirket sahiplerini, yönetim kurullarını da yakından ilgilendiriyor.

19.12.2012 tarihli güncelleme ;

2013 yılında tutulacak muhasebe ve muhasebe dışı ticari defterlerin hangileri olduğu ve açılış kapanış tasdikleri ile ilgili 16.Aralık.2012 tarihliMuhasebede 2013 Yılında Tutulacak Defterlerbaşlıklı yazıyı okumanızı öneriyorum.

Volkan KARA

S. M. Mali Müşavir

Faydalanılan Kaynaklar :

  1. 6762 ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu
  2. Yeni Türk Ticaret Kanununa Göre Anonim Şirketler ? Soner Altaş-Seçkin Yayıncılık
Volkan Kara

Volkan Kara

Giresun'da doğdu. İlk ve orta öğrenimini burada tamamladı. Yüksek öğrenimi İstanbul İktisadi ve Ticari İlimler Akademisi'nde yaptı, yine Akademi'ye bağlı Muhasebe Enstitüsü'nde "Lisansüstü Muhasebe Uzmanlığı" eğitimi aldı. 25 yıldan fazla sanayii şirketlerinde Muhasebe ve Mali İşler Yöneticiliği yaptı. Çeşitli eğitim sertifikaları yanında, mesleğinin gerektirdiği S. M. Mali Müşavir ruhsatı bulunmaktadır.

More Posts


Şimdi üye olun!

Ücretsiz e-kitabınızı alın...  Name: Email: 40 subscribers Bilgilerinizin güvenliğine saygılıyız. Email Marketingby GetResponse
Muhasebeci_Yorumluyor_QR-Code

6 Yorum

  1. SELİM TULGAR / SMMM

    Merhaba,
    Siteyi, google’dan yeni T.T.K. ile ilgili bazı hususları araştırmak için tesadüfen gördüm. Çok hoş ve faydalı olduğunu fark ettiğim bu siteyi sık kullanılanlara bile ekleyemedim. Yazı koplayanmıyor. Ne yapmam gerekiyor? Üye olmak gibi bir seçenek de göremedim. İyi çalışmalar dileği ile…

    • Volkan Kara
      Volkan Kara

      Siteyi beğenmenize sevindim, yazının kopyalanmamasının nedeni, kopyalanarak aynen başka sitelerde de yayınlanmasını önlemek için alınmış bir tedbir. Siteni sağ tarafındaki sidebarda ziyaretçilerimizin abone olabilmesi için bir “E-POSTA ABONELİĞİ” bölümÜ var. Buraya mail adresinizi yazın ve altındaki “ABONE OL” butonunu tıklayın, sonra gelen FEEDBURNER ekranında devam ederek çok kolay abone olmanız mümkün.

  2. Mehmet GÜLOCAK

    Sayın Üstadım,
    Kolay gelsin.2013 yılında işletme defteri tutulacakmı.Bu konuyu daha önce bir yer de okudum ama hala net bir cevap bulamıyorum.Lütfen bana bilgi verilmesini
    arz ederim.İyi günler.
    Serbest Muhasebeci Mali Müşavir
    Mehmet GÜLOCAK
    KIRKLARELİ

    • Volkan Kara
      Volkan Kara

      Yürürlükte olan 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu 66.maddeye göre işletme defteri tutulması gerekiyor. Ancak yeni 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu 64.maddeye göre tutulacak defterlerin içinde işletme defteri yok. Fakat Vergi Usul Kanunu 220.maddesinde tasdik ettirilmesi gereken defterlerin arasında işletme defteri de bulunmakta. Vergi Usul Kanunu’ndaki 220.maddesi değişmezse 2013 yılında da işletme defteri tutulması gerekir.

  3. yasemin

    Merhaba;
    Noterler birliğine verdiğim defterler de yanlışlıkla işletme yerine yevmiye yazmışım. noter de bunu onaylamış bunun düzeltile bilme gibi imkan var mı acil cevap yazabilir misiniz.Teşekkürler şimdiden

    • Volkan Kara
      Volkan Kara

      Durumu bir dilekçe ile Vergi Dairesi’ne bildirmenizi öneririm.

Bir Yorum Yapın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>


Şimdi üye olun!

Ücretsiz e-kitabınızı alın...  Name: Email: 40 subscribers Bilgilerinizin güvenliğine saygılıyız. Email Marketingby GetResponse
Share This
Önceki yazıyı okuyun:
Oranlar ile mali tablolar analizi
Mali Tablolar Analizi -4

Oranlar ile Mali Tab...

Kapat